CUMHURİYETİN EŞSİZ SESİ; MÜNİR NUREDDİN SELÇUK
Köşe Yazısı

CUMHURİYETİN EŞSİZ SESİ; MÜNİR NUREDDİN SELÇUK

ATİLLA KÖPRÜLÜOĞLU
ATİLLA KÖPRÜLÜOĞLU
28 Apr 2025 5 dk okuma 175

"Cana yakın bir yüz güzelliği, gururdan ziyade mahcubiyete verilmesi lazım gelen çekingen bir uzaklaşış. Hatları durgun, resmî nezaketli bir çehre. Şakaklara doğru uzanan kaşların ipek saçakları altında yine ipek gibi yumuşak bakışlar. Eski Türk atlıları gibi belden yukarısı daha yüksek ve daha geniş. Kımıldanışlarında adeta zahmete benzer bir hal var. Sanırsınız ki bu güzel ve zarif adamın derisi kolalanmıştır. Kolu, eli oynarken, nerede ise katı kolalı bir gömlek çatırtısı duyacaksınız." Onu

Münir Nureddin Selçuk...

Klâsik Türk Müziği'nde bir efsane...

Bir ekol...

Bir dev...

Bir Üstad...

İstanbul'u müzikle "anlatan" adam o!

*****

Literatür, Paris’te 

aldığı şan eğitimiyle özgün bir ses tekniği görmüş ilk Türk Müziği ses sanatçısı olduğunu  yazar.

100'den fazla muhteşem besteye imza atmıştır.

Özellikle, "kadim dostu"

Yahya Kemâl'in şiirlerini bestelemiştir.

Her biri dillerden düşmemiştir...

"Sana Dün Bir Tepeden Baktım Aziz İstanbul", "Dönülmez Akşamın Ufkundayız Vakit Çok Geç", "Aheste Çek Kürekleri Mehtap Uyanmasın", "Zil Şal ve Gül Bu Bahçede Raksın Bütün Hızı",

"Kandilli Yüzerken Uykularda" taçlanmış yapıtlarıdır iki dostun.

****

TRT’ye verdiği bir röportajda İstanbul’a hayranlığını dile getiren Selçuk, şairlerin İstanbul’a hayranlık belirten dizelerine işaret etmiştir. “Bunlardan bir tanesi de üstadın ‘Aziz İstanbul’ isimli güzel şiiridir.

Bunu aşağı yukarı iki ay zarfında besteledim.

Eser bittiği zaman da son gece, sabaha karşı 04.00-05.00 arası kulağıma ezan sesleri geldi.

O tabii beni çok mütehassis etti” ifadelerini kullanmıştır.

****

Devam edelim...

Güfte: Behçet Kemâl Çağlar 

Makam: Nihâvend.

Vee..

"Kalamış"

Adeta marş olmuştur bu bestesi;

"Yok başka yerin lûtfu ne yazdan ne de kıştan

Bir tatlı huzur almaya geldim Kalamış'tan

(âh Kalamış'tan)

Yok zerre teselli ne gülüşten ne bakıştan

Bir tatlı huzur almaya geldim Kalamış'tan

(âh Kalamış'tan)

****

Nâzım Hikmet’in şiiri "Martılar Ah Eder, Çırparlar Kanat", Mesud Cemil tarafından bestelenmiştir.

İcrası, Münir Nureddin'dendir.

Bu beste, yıllarca "yasaklı " kalmıştır. 

TRT Radyoları'nda sansür yemiştir.

*****

Lirik-tenor sesiyle farklı bir icra ortaya koymuştur Selçuk.

Musikimiz tarihinde koro eşliğinde solo konser veren ilk sanatçıdır.

Dinleyicisine, izleyicisine inanılmaz saygılıdır.

Konserlerine frağını giymeden çikmaz! 

Hem geleneksel, hem daha çağdaş eserler bestelemiş, sayısını kestiremeyeceğimiz kadar eseri de müthiş icrâsıyla yorumlamıştır.

Yunus Emre'den de söyler, tangolar da...

Tambur ve piyano da çalar...

*****

Konserlerindeki başarısında güçlü performansının yanı sıra ona eşlik eden Mesud Cemil, Sadi Işılay, Nubar Tekyay, Fahire ve Refik Fersan, İzzettin Ökte, Artaki Candan, Yorgo Bacanos, Selahattin Pınar, Vecihe Daryal, Cevdet Çağla ve Cevdet Kozanoğlu gibi usta saz sanatkârlarının payı büyüktür.

*****

Yahya Kemâl, üstadı bize şöyle aktarır;

“Münir Nureddin’in en üstün meziyeti, son iki yüzyıl içinde Itrî’den Zekâi Dede’ye kadar, Millî Musıkî’nin kâr, beste, semai, nakış, durak ve sair şekillerinde, en halis eserlerini mükemmel bir ifade ile tegannî etmeyi bilmek olmuştur. Bu meziyet Tanburî Cemil’in eşsiz dehasını hatırlatır.

O’nun sazla ifade ettiğini, Münir Nureddin sesi ile ifade etmiştir.

Bu sanatın sırrı, eski bestelere derin bir vukuf ve şaşmaz bir bigi ile nüfuz etmek ise de, ondan fazla olarak, Millî Musıkî dehamızın, yer yer, ne tarzda tecelli ettiğini duymak ve tam bir ifade ile çalmak yahut okumaktır. Bu meziyet milletin nadir insanlara nefh ettiği bir mevhibedir. Bu devirde yaşayan ihtiyar, orta yaşlı, genç vatandaşlar eski musıkimizin bestelerini Münir Nureddin’den dinledikleri için talihlidirler…”

*****

Bu öykü de ünlü müzik insanı oğlu Timur Selçuk'tan;

"Babamın eşyaları arasında bir şeyler ararken bir davet mektubuna denk geldim. Mektup Paris Operası’nın, kendi bünyesinde tenor olması için Münir Nureddin’e gayet yüksek bir meblağ önerdiği teklif mektubudur.

Bunun üzerine sordum: 'Babacığım size zamanında böyle teklifler yapmışlar neden kabul etmediniz?' .

Cevapladı: 

O zaman kim Münir Nureddin olacaktı oğlum?”

****

Bugün üstadın 44. ölüm yıldönümü. 

Bizi ve müziği "onsuz bırakışının!

Hasretle...

Saygıyla...

(Yararlanılan Kaynaklar: listelist, Fikriyat)

ATİLLA KÖPRÜLÜOĞLU'ın Diğer Yazıları

Duruşuna, kalemine saygı ile BEKİR ABİ

Bu ülkenin en büyük köşe yazarlarındandı. Doğru söylediği yazdığı için dokuz köyden kovuldu. Doğruları söylemekten, yazmaktan asla vazgeçmedi. Hiç yalan yazmadı! Kalemini ne sattı, ne de kiraladı. Tiyatro Yazarı ve Yönetmeni Haluk Işık Dostum'a "Bekir Coşkun ve bir cümle" dedim, yanıtı; "Bekir Coşkun olmak zordu, o yazısıyla yüreğiyle bunu hepimizden bir parçaya dönüştürdü." oldu. Ne doğruydu...

18 Oct 2026 208

LEVENT KIRCA'SIZ 11 YIL...

Yaşamın hüzünlü, en acıklı anlarında bile bizi güldürmeyi, tebessüm ettirmeyi başarabilirdi Levent Kırca. 41 yıllık tiyatro yaşamında "bol kepçe kahkahanın"... Politik mizahın... Makyajın... Taklidin ustasıydı

13 Oct 2026 178

Sinemamız "ALTIN ÇOCUK"suz;

Hem oyun gücüyle, hem sesiyle bir döneme imzasını atmış sinema efsanesiydir Göksel Arsoy. Yeşilçam’ın yaşayan çınarlarındandı. Sinemaya başladığında -yıl 1957'ydi- ünlü romancı ve sanatçıların kitaplarının baş karakterlerini o canlandırırdı...

06 Oct 2026 205

Müziğimizin Nâzım’ı; İşte RUHİ SU

"Onun yüreğinde çok sevdiği halkı vardı, sevda vardı, direnç vardı… Eserlerinde; Anadolu’nun çok kültürlülüğü vardı. Bu coğrafyanın hoşgörüsü, geçmişi ve destanları vardı..."

20 Sep 2026 241

TARIK AKAN'SIZ 10 YIL...

Para ve ün için değil insanlık, Cumhuriyet değerleri eğitim, kültür, sanat için harcanan inatçı hayattır Tarık Akan. Bu kalpler seni unutur mu "yüreği de yakışıklı"!.. 📌Onu; salt -sinema sanatçısı- olarak görmek doğru değildir!.. Yapımcı, yazar, eğitim gönüllüsü, Nâzım sevdalısı, asla baş eğmez bir Mustafa Kemâl devrimcisidir de!

17 Sep 2026 225

Yorumlar (0)

Yorumlar yükleniyor...