Murat Karayalçın, "Kiralık Sosyal Konut Projesi Türkiye'ye Örnek Olacak"

Karayalçın: Türkiye’de Derin Bir Kira Bunalımı Yaşanıyor

Konuşmasına Türkiye’de yaşanan kira krizine dikkat çekerek başlayan Karayalçın, Dünya Gazetesi yazarı Naki Bakır’ın OECD verilerine dayanan çalışmasına atıfta bulundu. Karayalçın, 2025 yılında OECD ülkelerinde ortalama kira artışının yüzde 6,8 olduğunu, Türkiye’de ise bu oranın yüzde 77,1’e ulaştığını söyledi.

“10 Yılda Kira Artışı Yüzde 1457’ye Dayandı”

Kira artışlarındaki asıl vahim tablonun uzun vadede ortaya çıktığını vurgulayan Karayalçın, “2015-2025 yılları arasında OECD ülkelerinde kira artışı yaklaşık yüzde 49 iken, Türkiye’de bu oran yüzde 1457,7’dir. Bu rakamlar barınma sorununun geçici değil, kalıcı bir sorun olduğunu göstermektedir” dedi.

Büyükşehirlerde Kiralar Asgari Ücreti Aştı

Türkiye’de resmi verilerin de krizin boyutunu gözler önüne serdiğini belirten Karayalçın, Ankara, İstanbul ve İzmir’de kiraların 20-30 bin liradan başlayıp 80-120 bin liraya kadar çıktığını ifade etti. “Artık kira-gelir oranından söz etmek mümkün değil. Kiralar asgari ücreti ve ortalama hane gelirini aşmış durumda” diye konuştu.

Anlaşmazlık Dosyaları Toplumsal Boyutu Ortaya Koyuyor

Sorunun yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda toplumsal bir kriz olduğunu vurgulayan Karayalçın, BirGün Gazetesi’nden derlenen verilere göre 2023-2025 yıllarının ilk 10 ayında yaklaşık 443 bin kira anlaşmazlığı dosyasının açıldığını söyledi.

“Türkiye’de Konut Piyasası Çökmüş Durumda”

Karayalçın’a göre sorun yalnızca yüksek kiralar değil, konut piyasasının işlevini yitirmiş olması. Türkiye’de konut piyasasının toplumun yüzde 65’inin talebini karşılayamadığını belirten Karayalçın, “Yalnızca yüzde 35’lik bir kesime hitap eden bu yapıya piyasa denilemez. Bu sınıfsal bir piyasadır” ifadelerini kullandı.

Arz Artışı ve Kira Sınırı Çözüm Olmadı

Konut arzının artırılması ve kira artışlarına üst sınır getirilmesi gibi önerilerin uygulandığını ancak sonuç vermediğini dile getiren Karayalçın, 2025 yılında 3 milyon 300 bin gayrimenkul satışıyla tüm zamanların rekorunun kırıldığını, buna rağmen kira krizinin çözülemediğini hatırlattı.

“Konut Piyasası Sermaye Piyasasına Dönüştü”

Bu başarısızlığın temel nedeninin konutun barınma ihtiyacından çıkıp yatırım aracına dönüşmesi olduğunu söyleyen Karayalçın, “Türkiye’de artık bir konut piyasası değil, sermaye piyasası var. Konut finansallaştı; değeri yaşam kalitesinden değil, getirisinden ölçülüyor” dedi.

Konut Hakkı Piyasaya Bırakılamaz

Konut sorununun yaşamsal olduğunu vurgulayan Karayalçın, merkezi yönetim ve yerel yönetimlerin birlikte yeni bir kamucu konut politikası inşa etmesi gerektiğini söyledi. Anayasa’nın konut hakkını güvence altına alan maddesine dikkat çeken Karayalçın, nitelikli ve uygun fiyatlı konutların kamu eliyle üretilmesi gerektiğini ifade etti.

“Konut Temel Bir Kamu Hizmetidir”

Eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik gibi konutun da temel bir kamu hizmeti olduğunu belirten Karayalçın, sosyal demokrat belediyeciliğin özünün nitelikli kent hizmetlerini metalaştırmadan halka sunmak olduğunu dile getirdi.

Çeşme’de Tarihi Bir Adım Atılıyor

Çeşme Belediyesi’nin kiralık konut projesini hayata geçirme kararını “tarihi” olarak nitelendiren Karayalçın, “Türkiye’de ilk kez bir kamu tüzel kişiliği kiralık konut uygulamasını başlatıyor. Bu dönüştürücü bir adımdır” dedi.

Pilot Proje Türkiye’ye Örnek Olacak

Kiralık konut projesinin bir pilot uygulama olduğunu vurgulayan Karayalçın, bu modelin diğer belediyeler için yol gösterici olacağını, sempozyumların devam etmesiyle bilgi ve deneyim birikiminin artırılması gerektiğini söyledi.

Batıkent ile Çeşme Arasında Tarihsel Bağ

Konuşmasının sonunda Batıkent Projesi ile Çeşme Kiralık Konut Projesi arasında tarihsel bir bağ kuran Karayalçın, Batıkent’te planlanan ancak hayata geçirilemeyen kiralık konut fikrinin bugün Çeşme’de gerçeğe dönüştüğünü ifade etti.

Başkan Denizli’ye Güven Mesajı

Karayalçın, Çeşme Belediye Başkanı Lal Denizli ve belediye kadrolarına duyduğu güveni dile getirerek, “Siyasi önderliğiniz ve güçlü kadrolarınızla bu projeyi başarıyla hayata geçireceğinize inanıyorum” sözleriyle konuşmasını tamamladı.