Çeşme Çevre Derneği'nden Sarnıç’taki GES projesine tepki: “ÇED kararını yargıya taşıyacağız”

Çeşme Çevre Derneği (ÇEŞÇEP), Musalla Mahallesi Sarnıç mevkisinde kurulması planlanan güneş enerjisi santrali (GES) projesine ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Açıklamada, doğal SİT statüsündeki tarım arazilerini kapsadığı belirtilen projeye Çeşme halkının yaklaşık üç yıldır karşı çıktığı ifade edildi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 28 Temmuz 2026 tarihinde proje hakkında “ÇED Olumlu” kararı verdiği belirtilerek, kararın bölge halkının iradesini yok saydığı savunuldu.

Dernek, ÇED sürecinde düzenlenmek istenen halkın katılımı toplantılarının yoğun tepkiler nedeniyle gerçekleştirilemediğini hatırlatarak, Çeşmelilerin projeyi istemediklerini birçok kez dile getirdiğini kaydetti.

“600 dönümlük hazine arazisi 49 yıllığına tahsis edilecek”

ÇEŞÇEP’in açıklamasında, proje kapsamında Çeşmelilere ait olduğu belirtilen yaklaşık 600 dönümlük hazine arazisinin Enerjisa’ya 49 yıllığına tahsis edilmesinin planlandığı ileri sürüldü.

Enerjisa’nın ortaklık yapısına da dikkat çekilen açıklamada, şirketin yüzde 40’ının Sabancı Holding’e, yüzde 40’ının ise Almanya merkezli E.ON şirketine ait olduğu belirtildi.

Söz konusu arazinin denize, Çeşme’ye ve Alaçatı’ya yakınlığı nedeniyle yüksek ekonomik ve turistik değere sahip olduğu savunulan açıklamada, alanın güncel piyasa değerinin derneğin değerlendirmesine göre yaklaşık 240 milyon doları bulabileceği öne sürüldü.

Dernek, kamuya ait bir arazinin “yenilenebilir enerji yatırımı” gerekçesiyle özel sermayeye uzun süreli tahsis edilmesinin kamu yararı açısından sorgulanması gerektiğini ifade etti.

“Halkın katılımı ilkesi kâğıt üzerinde kaldı”

Açıklamada, projenin Çeşme’deki ÇED süreçlerinde görülen en yoğun toplumsal muhalefetlerden biriyle karşılaştığı ileri sürüldü.

Çeşme Kent Konseyi, Çeşme Çevre Derneği, çeşitli sivil toplum kuruluşları ve kent konseylerinin nihai ÇED raporuna gerekçeli itirazlarda bulunduğu belirtilerek, Bakanlıktan “ÇED Olumsuz” kararı verilmesinin talep edildiği aktarıldı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığının da tarım arazilerinin amacı dışında kullanılmaması gerektiği yönünde görüş bildirdiği ifade edildi.

Bakanlığın tüm itirazlara rağmen projeyi onayladığını belirten ÇEŞÇEP, ÇED mevzuatının temel unsurlarından biri olan halkın katılımı ilkesinin bu proje özelinde işlevsiz bırakıldığını savundu.

Açıklamada, “Süreç, başından itibaren sonucu belli olan bir formaliteye dönüştürülmüştür” görüşüne yer verildi.

“Alternatif alanlar varken neden Sarnıç?”

Dernek, Türkiye’de güneş enerjisi yatırımları için kullanılabilecek tarım dışı ve verimsiz birçok alternatif alan bulunduğunu belirterek, yatırımın neden Çeşme’nin doğal ve tarımsal açıdan değerli bölgelerinden birinde yapılmak istendiğinin açıklanmasını istedi.

Arazinin denize ve Alaçatı’ya yakınlığına dikkat çekilen açıklamada, projenin temel amacının yalnızca enerji üretimi olmadığı, gelecekte daha fazla değer kazanabilecek bir alanın uzun süreli tahsis yoluyla kontrol altına alınmak istendiği iddia edildi.

Yabancı sermayeli bir şirkete yapılması planlanan tahsise de tepki gösteren dernek, Çeşme’ye ait kamu arazilerinin kamu yararı gözetilmeden özel şirketlerin kullanımına bırakılmasını kabul etmediklerini bildirdi.

ÇED kararına karşı dava açılacak

ÇEŞÇEP, “ÇED Olumlu” kararına karşı yasal itiraz ve dava süreçlerinin başlatılacağını açıkladı.

Bakanlığı kararını yeniden değerlendirmeye çağıran dernek, Çeşme’deki hazine arazilerinin kamu yararı gözetilmeden özel ve yabancı sermayeye tahsis edilmesine son verilmesini talep etti.

Açıklamada, Çeşme halkı, sivil toplum kuruluşları ve kent konseyleri de projeye karşı ortak mücadeleye davet edildi.

Çeşme’nin sakız, enginar, kavun ve zeytin üretimiyle yıl boyunca yaşayan bir tarım ve turizm bölgesi olduğu vurgulanan açıklama, şu ifadelerle sona erdi:

“Bu topraklar, halkın açık iradesine rağmen hiçbir hesap verilmeden şirketlere devredilemez. Çeşme halkı doğasına, tarımına ve geleceğine sahip çıkmaya kararlıdır. Bu mücadele hukuki ve toplumsal olarak sonuna kadar sürdürülecektir.”