Gazeteci-yazar Yaşar Aksoy’a Stockholm’den “Yaşam Boyu Onur Ödülü”

Şair ve yazar Özkan Mert’in adını taşıyan Uluslararası Özkan Mert Onur Ödülleri, farklı ülkelerden edebiyatçı, sanatçı, bilim insanı, gazeteci ve kültür insanlarını yıllardır bir araya getiriyor. 2025 yılında sekizincisi gerçekleştirilen ödüllerin, 2015 yılında başlayan bir kültür ve sanat girişimi olduğu belirtiliyor. Geçtiğimiz yıl ödüller şiir, edebiyat, çeviri, çocuk edebiyatı, bilim, tiyatro, görsel sanatlar, kültürel miras, toplumsal katkı ile basın ve gazetecilik gibi çok sayıda kategoride verilmişti.

Organizasyonun açıklamalarında, ödüle değer görülecek isimlerin belirlenmesinde UNESCO’nun “Yaşayan İnsan Hazineleri” yaklaşımındaki ölçütlerin göz önünde bulundurulduğu ifade ediliyor. Bu kapsamda uzun yıllar boyunca kendi alanında üretim yapmak, bilgi ve beceride üstünlük göstermek, yaptığı işe kendini adamak, birikimini toplumla paylaşmak ve gelecek kuşaklara aktarabilecek kalıcı çalışmalar ortaya koymak gibi ölçütler dikkate alınıyor.

Yaşar Aksoy’un yarım asrı aşan birikimine ödül

9. Uluslararası Özkan Mert Onur Ödülleri kapsamında Yaşar Aksoy’a verilen “Yaşam Boyu Onur Ödülü” de deneyimli gazetecinin uzun yıllara yayılan gazetecilik, araştırmacılık ve yazarlık çalışmalarını taçlandıran ödüllerden biri oldu.

İzmir ile özdeşleşen Aksoy; Demokrat İzmir, Yeni Asır, Star ve Hürriyet gibi gazetelerde görev yaptı. Gazeteciliğin yanı sıra özellikle İzmir tarihi, Ege kültürü ve Milli Mücadele döneminin az bilinen kişi ve olaylarına ilişkin araştırmalarıyla tanındı. Cumhuriyet’in aktardığı özgeçmişinde Aksoy’un Dokuz Eylül Üniversitesi’nde “İktisadi Devrim Tarihi” dersleri verdiği, yayımlanmış yaklaşık 50 kitabının bulunduğu ve uzun yıllar boyunca Kurtuluş Savaşı, İzmir tarihi ve Ege kültürü üzerinde çalıştığı belirtiliyor.

Aksoy’un özellikle “Hasan Tahsin: Yürekler Selanik ve İşgal İzmir’inden Hatıralar”, “Gâvur Mümin-Gazi Paşa’nın Casusu”, “İstiklal Süvarisi”, “Efeler İsyanı”, “İzmir 1917 Yangını” ve “Vatan Yahut Cumhuriyet” gibi çalışmaları, yakın tarihin az bilinen sayfalarının gün ışığına çıkarılmasına katkı sağladı.

“Gâvur Mümin-Gazi Paşa’nın Casusu” adlı kitabı Aksoy’a 2021 yılında Cumhuriyet gazetesinin köklü Yunus Nadi Ödülleri’nde Sosyal Bilimler Araştırması Ödülü’nü kazandırdı. Aksoy, kitabı hazırlarken yaklaşık 40 yıl süren araştırmalardan, aile arşivlerinden, hatıratlardan, askeri belgelerden ve dönemin tanıklarından yararlandığını açıklamıştı.

Aksoy ayrıca “Hasan Tahsin, Yürekler Selanik ve İşgal İzmir’inden Hatıralar” eseriyle Dil Derneği ve Özdemir ailesi tarafından verilen Emin Özdemir Ödülüne de değer görüldü. Dil Derneği, ödül kararında Aksoy’u İzmir’le özdeşleşen, çok sayıda esere imza atmış üretken bir gazeteci ve yazar olarak nitelendirmişti.

Yaşar Aksoy, 2012 yılında ise TÜYAP İzmir Kitap Fuarı’nın Onur Yazarı seçilmiş; fuarın açılışında kendisine plaket sunulmuştu.

Ödüllere adını veren Özkan Mert

Ödüllere adını veren şair, yazar ve çevirmen Özkan Mert, 1960 kuşağının toplumcu şiirinin önemli temsilcileri arasında yer alıyor. İlk şiirlerini İzmir’de kaleme alan Mert, 1970’li yıllarda Türkiye’den ayrılarak Avrupa’ya, ardından İsveç’e yerleşti. İsveç’te Lund Üniversitesi’nde drama, tiyatro ve film alanında çalışmalar yaptı; 1980-2006 yılları arasında İsveç Devlet Radyosu’nda program yapımcısı ve spiker olarak çalıştı. Daha sonra İsveç Devlet Tiyatrosu’nda uluslararası tiyatro ve kültür projelerinde görev aldı. Şairin adına 2015 yılından bu yana şiir, barış, hoşgörü, bilim ve sanat alanlarında ödüller veriliyor.

Yaşar Aksoy’un Stockholm’de “Yaşam Boyu Onur Ödülü”ne değer görülmesi, İzmir’den başlayarak Türkiye’nin yakın tarihine, kent belleğine, gazeteciliğe ve edebiyata uzanan yarım asrı aşan çalışmalarının uluslararası alanda da takdir edilmesi anlamını taşıyor.

Tören 24 Ekim’de İstanbul’da

Uluslararası Özkan Mert Onur Ödülleri töreni, 24 Ekim 2026 Cumartesi günü saat 13.30’da, İstanbul Beyoğlu’ndaki Mısır Apartmanı’nda bulunan İstanbul Yüksek Ticaretliler Marmara Lokali’nde gerçekleştirilecek. İzmirli gazeteci Yaşar Aksoy da törende Yaşam Boyu Onur Ödülü’nü teslim alacak.